Back

28η Οκτωβρίου 1940

28η Οκτωθρίου 1940 Οὗτε η Συνθήκη των Βερσαλλιών, που επισφρἀγισε τοτέλος του Α᾿ Παγκόσμιου Πολέμου, οὗτε η Κοινωνία των Εθνών µπορεσαν να επιθἆλουν την ειρήνη στην Ευρώπη. Γιατί, απο τη μιά στάθηκε περισσότερο δύσ- -:κολο να συμφωνήσουν οινικητὲς, παρά να υποκύψουν οι ηττηµένοι, κι απο την ἄλλη, πέρα απο την αδυναμία της Κ.Τ.Ε. να επιθληθεί πάνω στους ισχυρούς παρου- σιάσθηκε κρἰση ιδεολογικἠ. Δυο ιδεολογίες συγκρούῦ- νονται στον πόλεμο αυτο, ο ολοκληρωτισμός εναντίον . της δημοκρατίας. Επομένως, μπορούμε να πούμε οτιο Β᾽ Παγκόσμιος Πόλεμος αποτελεί συνέχεια του πρὠ- του. αφού έχειτις ἴδιες αιτίες, µε µόνη διαφορά Ότιστα οικονομικά αἰἶτια προστέθηκαν και ιδεολογικά. Οι Χί- τλερ και Μουσολίνι, αντιπρόσωποι των δυο φασιστικὠν καθεστώτων της εποχής, εκμεταλλεύτηκαν το χρονο που µεσολάθησε απο τον Α΄ στο Β᾽ Παγκόσμιο Πόλεμο γιανα προετοιμάσουν ψυχολογικά καιυλικάτον κόσμο τους. Του ΝΕΑΡΧΟΥ ΝΕΑΡΧΟΥ | ΦΙΛΟΛΟΓΟΥ | Το κατόρθωμα της µετατροπἠς του ανθρώπου σε πολεμικὀ ρομπὀτ επἑτρεψε στους δικτατορίσκους µη- δενιστές να εκφράσουν τα αληθινἁ τους σχέδια. Ο άνθρωπος μετατρέπεται, µε την ανάλογη προπαγάνδα και αγωγή, σε ἀτομο αδύναμο, ακούσια δύναμη ota χέρια ανθρώπων φιλὀδοξων που έντεχνα συνέδεσαν τη δικήτους ματαιοδοξίἰα µε την ἐννοιατης πατρίδας. Η άρνηση του δικαιώματος της ανεξαρτησίας καιτης κυ- ριαρχίας στους λαούς, µε παράλληλη δικἠ τους παγ- κόσµια κὐριαρχία, ηταν η ουσιώδης επιδίωξη τους. Η Ελλάδα ηταν ενα απο τα θύματα αυτής της πολιτικῆς. Απο το 1936 ως το 1941 κυθερνούσαν την Ελλάδα δυό δικτάτορες. Ο θασιλιάς Γεώργιος καιο στρατηγός Ιωάννης Μεταξάς. Ο τελευταίος ακολουθούσε φιλο- φασιστική και γερµανόφιλη πολιτική. Ο άλλος δεν εν- αντιωνόταν καθόλου σ᾿ αυτἠ την αυταρχική γραμμή, αλλά διατηρούσε καιστενἠ επαφἡ µε τη Μεγάλη Βρετ- τανία. Και οι δύο δικτάτορες προσπαθούσαν να διατη- ρήσουν καθένας την ἐυνοια της δικιάς του προστάτι- δας δύναμης. Στη Μεγάλη Βρεττανία και στη Γερμανία παραχωρήθηκαν οικονομικά και στρατιωτικά πλεονε- κτήματα. Αυτο σήμαινε µια πολιτική ισορροπίας ava- µεσα στις δύο δυνάμεις. Ωστόσο οι δύο δικτάτορες σε ενα ζήτημα της εξωτερικης πολιτικής συμφωνούσαν: κρατούσαν κι οι δύο αντι-ιταλική στάση. ΒΛΕΠΕ δη Σελιδα 7s 2δη Οκτωθρίου 1940 ΑΠΟ Ίη ΣΕΛΙΔΑ Εν τω μεταξύ στα Βαλκάνια γινόταν έντονα αι- σθητη η απειλἠ απο την Ιταλία. Απο το Φεθράρη του 1936 τα Βαλκανικά κράτη θρέθηκαν στην ανάγκη να συνάψουν σύμφωνο µη επιθέσεως ῥε- ταξύ τους και να υιοθετήσουν την αρχή της «συλ- λογικής ασφάλειας». Απο το 1937 οµως κυριάρ: χησαν και στα Βαλκάνια δύο ρεύματα: στροφή των θαλκανικών κρατων προς τη Γερμανία και δη- µιουργία µιας σειράς διμερὼν συμφωνιών ασφα- λείας, οπως τις ονόμαζαν. Συγχρόνως προστέ- θηκε στην παραδοσιακή εξωτερική θαλκανικἡ πολιτική ενα καινούργιο στοιχείο, ο φασισμὀς. Ετσι, κανἑνα απο τα Βαλκανικά κράτη δεν ἔμεινε απρόσθλητο απο τη νέα ιδεολογία. Σε κάθε θαλ- κανικό κρᾶτος δημιουργήθηκαν φασιστικἁ κινή- µατα που ασκούσαν αποφασιστική επιρροἠὴ στην εξωτερική πολιτική. Ταυτόχρονα δημιουργήθηκε η επιθυµια για φασιστική αλληλεγγύη. Τα ϐαλκα- νικά κράτη ἔτρεφαν τη ψευδαίσθηση oti, ME TO va αποδεχθούν τη φασιστική Ιδεολογία, θα κατά- Φερναν να αποτρέψουν τὶς ἱμπεριαλιστικὲς επε- κτατικὲς προσπάθειες της Παλίας. Παράθλεφαν έτσι Τον ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάµεων - ανταγωνισμό και στις επιδιώξεις αλλα και στην ιδεολογία - και φάνηκαν να ξεχνούν πως πάντα επιθάλλονται τελικά οιιμπεριαλιστικὲς δυνάμεις. Στο διάστηµα αυτὸ στην εξωτερική πολιτικἠ της Ελλάδας παρέμεινε σταθερή η ἔχθρα προς την Παλία που ξεκίνησε αµέσως µετα απο τον πρὠτο παγκόσµισ πόλεμο. Συγκεκριµένα, στις 10 Αυ- γούστου του 1920 η Ιταλία εἶχε κλείσει µια συµ- φωνία µε την Ελλάδα, µε θάση την οποῖα παραχώ- ρησε-τα Δωδεκάνησα στην Ελλάδα. Στις 8 Οκτω- Βρίου 1922 η Παλία καταπάτησε τη συμφωνία και τα Δωδεκάνησα ἐγιναν για την Ελλάδα «οι αλὺ- τρωτοι». Σε συνάρτηση και µε άλλες παραμεθό- ριες αψιμαχίες. ο Μουσολίνι κατέλαθε την Κέρ- κυρα στα 1923, αλλα αναγκάσθηκε να εκκενώσει το νησι έπειτα απο πιέσεις της Κοινωνίας των Εθνών. Στην Ελληνική πλευρά έμεινε η δυσπιστία αλλα ο Μουσολίνι, δε συγχώρεσε ποτε στην Ελλάδα αυτή την «τἀπείνωση». Εντω μεταξύ, ενω η ιταλικἡ απειλή ενάντια στην Ἑλλάδα άρχισε απο το 1937 να γίνεται évtova αισθητή, ο Μεταξάς εξακολουθούσε να τρέφει ψευδαπάτες οτιμπορούσε νατην αποτρέψειµε τη θοήθεα της Γερμανίας. Με την εκτίµηση αυτή ακολούθησε µια επικίνδυνη πολιτική ισορροπίας ανάμεσα στην ιδεολογικἡ του συμπάθεια για τη Γεμρανία και την ορθολογική εξασφαλίση των νώ- τών του απο τη Μεγάλη Βρεττανία. Ο Χίτλερ ανα- γνώριζε στην Ιταλία µια πρωτοθουλίἰα στα Βαλκά- νια και στη Μεσόγειο, απἐκρουε οµως την ιδέα. μπερθολικής ιταλικής κυριαρχίας, που θα διαδε- χόταν την προηγούµενῃ ισορροπία, ανάμεσα στα θρεττανικά και γαλλικά εδάφη και συμφέροντα. Πίστευε δηλαδή και ο ἴδιος ο Χίτλερ Οτι θα µπο- ρούσε να κρατήσει κάποιο ἐλεγχο στις επεκτατι- κὲς επιδιώξεις του Μουσολίνι. Όταν ο Χαλερ το Μάρτη του 1939, εισέθαλε στην Τοεχοσλοθακία, απεδέσµευσε «και το Μου- σολίνι απο οποιαδήποτε υποχρέωση να διαφυλα- χθείη ειρήνη στα Βαλκάνια. Στις 7 Απριλίου, του ἴδιου χρόνου, η Ιταλία καταλαμθἀνει στρατιωτικἀ την Αλθανία και η Ελλᾶδα Βρίσκεται ξαφνικά γεί- τονας µε τη μεγάλη αυτή δύναμη Ἡ. οποία ἦταν Φανερο πια πως δὲν ἐτρεφε καθόλου φιλικές δια- θέσεις. Ταυτόχρονα ο Μουσολίνι άρχισε να προὲ- τὀιµάζει την κρίση µε την Ελλάδα. Στις αρχές Αυ- γούστου 1940 άρχισε στην /ταλῖα µια κατευθυνό- µενη εκστρατεία στον τύπο και στο ραδιόφωνο εναντίον της Ελλάδας. Με αφορμή τη δολοφονία κάποιου αλθανού ζωοκλέφτη, ο ΙΤαλικός τύπος ξἐκίνησε µια συκοφαντική εκοτρατεία για πιθα- γούς επεκτατικούς σκοπούς της Ελλάδας στη᾽ Βορεια Ηπειρο. Στις 15 Αυγούστου ενα υποθρύ- χισ ἁγνωστης εθνικότητας τορπὶλλισε το ἕλλη- γικό καταδρομικό «Ελλη», που ἦταν αγκυροθολη- µένο στο λιμάνι της Τήνου και το Βὐθισε. Άπο έρευνες που έγιναν ἀργότερα στα θραύσματα µιας απὀ τις τορπίλλες αποδείχτηκε η ιταλική τους προέλευση. Στόχος στην ενέργεια αυτή ηταν να προκληθεὶ η αγανάκτηση των Ἑλλήνων, να αρχίσουν οι αντεγκλήσεις για να δικαιολογηθεί η επίθεση του Μουσολίνι. Απο ανεπίσηµες οµως πηγὲς ο Μετα- ξάς πληροφορήθηκε οτι η Γερμανία δεν ευ- νοούσε προς Το παρὀν ιταλικἠ επίθεση εναντίον τῆς Ελλάδας. Ετσι και ἐγινε. Η Ιταλία αναγκά- ὄθηκε να αποκλιµακώσει την κρίση καιµε γράμμα του ἴδιου του ἴδιου του Μουσολίνι προς τον Χί- τλερ, ισχυριζόταν οτι οἱ συγκεντρώσεις στρατευ- µάτων στην Αλθανία εἶχαν προληπτικὀ χαρα- κτήρα απέναντι στην ελληνικὴ εχθρότητα για τις δυνάμεις του Αξονα. Εκείνο που ενδιέφερε πε- ρισσότερο το Χίτλερ τη στιγµή εκείνη ηταν οι πε- τρελαιοπηγές της Ρουμανίας. Γι’ αυτό δεν ἠθελε µε κανένα τρόπο, πόλεμο στα Βαλκάνια προτού εκπληρωθούν οι δικοί του στόχοι. Η Ελλάδα δεν ἦταν θέθαια µε το µέρος του Αξονα, αλλα δεχόταν καιτη θρεττανικἡ επιρροή. Ο Χίτλερ εκανε στρα- τηγικούὺς υπολογισμοὺς σχετικα µε την Ανατολικἠ Μεσόγειο και τς αγγλικὲς θέσεις σε αυτή κι εΕκτι- μούσε πως δεν έπρεπε να γίνει καµια ενέργεια εναντίον της Ελλάδας, αν δεν προηγεϊΐτο προη- γουµένως αστραπιαία κατάληψη της Κρήτης. Αντίθετα, δηλαδἠ µε το Μουσολίνι. που µετην κατάκτηση της Ελλάδας ήθελε να εξυπηρετήσει «καθαρά» ιμπεριαλιστικοὺς σκοπούς, ο Χίτλερ εἶχε µια στρατηγική αντιληψη. Η κρήτη ἔπρεπενα αποτελέσει απο: στρατηγικἠ ἄποφη µια πολύ προωθηµένη αμυντική θέση στην Ανατολική Με- σὀγειο εναντια στην Αγγλία. Η αποκοπἡ της Ελ: λάδας απο την Αγγλική επιρροή θα την έφερνε δίχως αμφιθολία στο πλευρό του Άξονα. Όταν, οµως ο Χίτλερ µε πολεµικἡ ενἑργεια του στις ἃ Οκτωθρίου, ενάντια στη Ρουμανία δη- μιουργούῦσε κι άλλο τετελεσμένο και διατάρασσε την ειρήνη σῖα Βαλκάνια, αυτό δεν µπόρεσε νατο αντέξει ο Μουσολίνι. Απο αρωστημένη µαταιοδο- ξία και απο πεισµατικἡ αντίδραση, ο Μουσολίνι αποφάσισε να επιτεθεί κατα της Ελλάδας και μά- λιστα την εισθολἠ θα την πληροφορούνταν ο Χἰ- τλερ. οπως έλεγε, απο τις εφηµεριδες. Τα ιταλικά σχέδια ενατιον της Ελλάδας γνώαθηκαν στη Γερ- µανία μόλις στις 19 Οκτωθρίου. Στην φάση αυτἠ ο Χίτλερ αντιλήφθηκε τα κἰνη- τρα και τη διάθεση του Μουσολίνι, Γι’ αυτὸ, η γερµανικἡ πολιτική για την Ελλάδα τη στιγμή Εκείνη ακολουθησε δύο διαφορετικἐς τάσεις: Απο τη µια προσπαθησε να µεσολαθήσει στη οὐγ- κρουση, αλλα ταυτόχρονα ετοἰµαζε σχέδια για να ενισχύσει τον εταἰρο της του Αξονα και να παρα- µερίσει τον αγγλικό κἰνδυνο. Στις Άτο πρωίτης 28ης Οκτωθρίου 1940 οιταλὸς πρεσθευτἠς Γκράτσι εγχείρισε στο Μεταξά το τε- λεσίγραφο που ἐληγε στις 6 το πρωίἰ της ἴδιας µέρας και φυσικά το ἔγγραφο δεν ἄφηνε ἄλλη διέξοδο στους Έλληνες: ᾖ θᾳ δέχονταν την κα- τοχή ἡ θα γινόταν πόλεμος. Στην ιταµἠ αξίωση του Μουσολίνι δεν εἶχε πε- ριθώρια ελιγμών ο Μεταξάς. Παρόλο που καιµετα την εισθολἠ των (ταλὠν εξακολουθούσε να δια- πραγματεύεται γερμανική µεσολάθηση, η απο- φασιστική αντίσταση του ελληνικοῦ λαού τον ανάγκασε να ευθυγραμμισθεἰ µε τη δική του γραμμή. Αν λογαριάσουμε την κινητοποίηση του λαού, ο πὀλεςμος εἶχε γίνει παλλαϊκός µε χαρα- κτἠρα θρησκευτικὀ. Ο ἑλληνας στρατιωτης μαχό- ταν µε πάθος για τη χώρα του και για την ελευθε- ρἷα του, επειδή οἱ εισθολεἰς ηταν φασίστες. Εν- σιώθε ἔτσιπως κἆθε χτυπηµα στους ξενους φασί- στες θα αποτελούσε και χτύπηµς ενάντια στους φασίστες της χώρας του. Ο ελληνικὸς λαός εἶναι ρομαντικός. Ενω εχει φρονῳᾶδα, εἶναι ἑτοιμος και για κάθε τρέλλα. Ενω γεννήθηκε τετραπἑρατος καιξἑρει καλάποιο εἶναι το συμφέρο τού, εχει ψυχἠ που την καὶει η Φλόγα για θυσία. Τον θλέπεις στην ειρήνη και θαυμᾶζεις την ενεργητικότητα του. Τον θλεπεις στη δυσκολία και διαπιστώνεις πως εἶναι πάντα έτοιμος. Ετσι το Μάρτη τα φυτά μοιάζουν, σα κοιµι- σμὲνα. Ωστόσο τα κατατρώὠει οργασμός. Να ξεπε- ταχτοῦν, κἱτρινη γὺρις και πούπουλα φτερωτά προσµένουν το αγερι που 8α τα παρασύρει, γε- μᾶτά παλμούς ζωής. ει ἐν τὸ Περιφρονοῦύν το θάνατο, γιατὶ ξὲροῦν πως πολλά μέν πράγματα αφανίζει, αλλα και πολύ φως ρίχνει στη ζωή. Οδηγείτον άνθρωπο να καταλάθει το μάταιο κόσμο. Του δίνει το σωστό μέτρο να κρίνει τα περιστατικά, κάτι το ψεύτικο που φαινἀ- ταν πελώριο, το αποδείχνει τιποτένιο. Τιποτένια τα γλέντια, η άνεση κιο παρἀς. Αυτά δεν μπορούν να γεμίσουν ως απάνω τη ζωή ενός ανθρώπου. Εκεϊνο που συγκινεί και γοητεύει εἶναι τα ανεξή- γητα μυστήρια. Κι η πατρίδα ανήκει σε αυτά. Ο θάνατος,την υπηρετεί Και στην περίπτωση αυτἠ η ορμή του Ελληνικού : Έθνους εκδηλώθηκε σύσσωμη. Οχι στους φασὶ- στες εισθολείς. Κι είναι κι αυτό µια επιπρόσθετη απὀδειξη της φρονιμᾶδας και του πατριωτισμού του. Ηταν µια σωστή τοποθέτηση απέναντι στις συνέπειες που δημιούργησε η πολιτικἠ Μεταξά που Στην εσωτερική πολιτική, µαζι µε το θασιλιά, κατάστρεψε την ελάχιστη δημοκρατία που εἶχε δημιουργηθεί κι ἑστησε µια φασιστική δικτατορἰα. Στην εξωτερικἠ πολιτική, µε την αμφιταλαντευὁ- μενη γραμµἠ του απομόνωσε την Ελλάδα, ἔτσι που η χώρα θρέθηκε µονη της στη σύγκρουση µε την Ιταλία. Υπονόμεψε συνειδητά την αμυντική ικανότητα της χώρας και τελικἀ, µε την απατηλἠ γερμανοφιλία του εµπὀόδισε.τον ελληνικο στρατο να νικήσει. Τέλος κάνοντας Βασικό λάθος της πολιτικής της ισορροπίας στην εξωτερική του πολιτική, προετοίµασε την ἧττα απο τη Γερμανία, αφού η Βρεττανική θοήθεια ἔφτασε πολύ αργά. Ηγερµα- νοφιλία του, φορτισμένη απο φασιστικὲς φιλοδο- ξίες, µονο κακό έκαμε στην Ελλάδα. Παρόλα οµως τα ενάντια αυτά, η συμμετοχήτου ελληνικού λαού στον αγώνα ηταν καθολική. Όι Ὥριμοι ανδραγαθοὺν στις πρώτες επάλξεις. Όι νέοι εκπαιδεύονται σε αρχοντικά και σε χαµό- σπιτα. Κάθε τόσο ετοιμάζεται καινούργια µαχη- τική αμᾶδα απο παιδιὰ ολων των κοινωνικών τὰ- ξεων. Καθηγητές, φοιτητές, δημόσιοι υπάλληλοι, «εργάτες, ξυπόλητοι φτωχαδἀκια και παχουλὰ κα- λόπαιδα, Ένα αλλόκοτο μἰγμα γεμάτο ενθουσια- σμὀ και θέληση να αγωνιστεί για τη λευτεριά της πατρίδας. Και αυτά δεν έλειψαν. Η Κορυτσά, η Πρεµετή, η Μοσχόπολις, η Κλεισούρα, το Αργυ- ρόκαστρο, εἶναι μνημεία αθάνατα της τόλµης και του θάρρους, εἶναι αἰώνια σύμθΒολα αντίστασης του ελεύθερου ανθρώπου εναντιτης θίας καιτης επιδροµής. Λίγο ακόµα ο ελληνικός στρατός θα καταλάµθανε την Αυλώνα και Ιταλία θα οδηγείτο σε ταπεινωτική ήττα. Σε αυτή την κρίσιµη στιγµἠ κι ενω ο Τσώρτοιλ πρὀτεινε στο Μεταξά να του δια-. θέσει ειδικές ένοπλες δυνάμεις γιατην κατάληψη της Αυλώνας, ο Μεταξᾶς εξακολουθούσε να δια- πραγματεύεται µε το Χίτλερ ειρήνευση στο Αλθα- νικὀ µέτωπο, µε την υπόσχεση να µην πάθει η Ιταλία αποφασιστικἠ ἠἦττα καινα µη δεχθεί επίσης καµια θρεττανικἠ θοήθεια. Όταν επιτέλους κατά- λαθε το παιγνίδι των Γερμανὼν, που αποσκο- πούσε στο να κερδίσει χρὀνο για να προετοιμάσει καλύτερα την επιχείρηση «Μαρίτα», δηλαδἠ την επίθεση κατα της Ελλάδας, ηἲαν πια πολύ αργά. Ενω η απειλἠ και η υποτέλεια, το αἶσχος και το ὄνειδος ενσαρκωµένα στην ωμή θία των φασι- στών Ιταλών κατανικήθηκαν και ποδοπατήθηκαν, εγω αέρας λευτεριάς θέρµαινε τις καρδιές των γικητών και πέταξε πέρα τις ελπίδες τους ν᾿ αγκα- λιάσουν την αγωνία του Έθνους για να τη µετα- τρέψει σε ελπίδα ζωής, το ὀνειρο δεν µπὀρεσε να γἰνειπραγµατικότης. Στις 6 Απριλίου 1941 οισιδε- ρόφραχτες στρατιές του αρχικαγκελλάριου δι- χτατορίσκου Χίτλερ εισέθαλαν απο τα βδρια σύ- γορα κι απο τρεἰς κατευθύνσεις στην Ελλάδα. Όι γερμανικὲς φάλαγγες που επιτέθηκαν στα ava- τολικά και κεντρικἀ µέτωπα αν ὀγκασαν το στρατο της Ανατολικής Μακεδονίας να συνθηκολογήσει στις 9 Απριλίου. Αποφασιστική ἦταν η διείσδυση της µεραρχίας τεθωρακισμένων διαμέσου της κοιλάδας του Αξιού προς τη Θεσσαλονίκη, στις 9 Απριλίου. Έτσι οι θέσειςτων ελληνικών μονᾶδων σῖα οχυρά δεν μπορούσαν πια να κρατηθούν. Οι Ελληνες. µετην ἔγκριση της κυθέρνησης, συνθηκολόγησαν το 8ράδυ της 9ης Απριλίου. Στο μεταξύ, στο μέτωπο της Ηπείρου επικρατούσε µεγάλη ηττοπάθεια ανάμεσα στους ανώτατους αξιωματικούς. Η καθυστερημένη υποχώρηση των στρατευμᾶ- των απο την Αλθανία, η ανεπαρκἠς υπεράσπιση ἡ η εγκατάλειψη φυσικὠν οχυρών, οπως του Με- τσόθου και της Καλαμπάκας εἶναι αδιάσειστα στοιχεία µιας σειρᾶς προδοτικών ενέργειών σε Βάρος του ελληνικού λαού απο την πέμπτη φὰλ- λαγγα των ελλήνων κουἰσλιγκς. Ωστόσο η ἑσχατη προδοσία δεν αφορούσε µονο τα πιο πάνω περι- στατικα. Το Ελληνικό Γενικό Επιτελείο κατ’ απαί- τηση των οτρατηγὠν ευνοούσε συνθηκολόγηση ME Tous Γερμανούς. Κι ἁυτά συνέθαιναν πίσω απο τις πλάτες της ελληνικής κυθέρνησης. Ώταν ο πρωθυπουργὸς Κορυζής- ο Μεταξάς πέθανε απο τις 29 Ιανουαρίου 1941 πληροφορήθηκε τις κινή- σεις των ανωτάτων αξιωματικών έκαμε αναφορᾶ στο θασιλιἁ για τα τεκταινοµενα γύρισε στο σπίτι του κι αυτο κτὀνησε. Δεν μπόρεσε, δηλαδἠ να αντέξει την προδοσία του στενοῦ του περιθἀλλο- ντος και των στρατηγών. Στο μεταξύ ο στρατηγός Τσολάκογλου, χωρίς την έγκριση της κυθέρνη- | σης, συνθηκολόγησε µετους Γερμανούς καιτους παράδωσε και Τυπικά στην Ελλάδα. Στις 27 Απρι: λίου τα Γερμανικά στρατεύματα μπήκαν οτην Αθήνα, Στις 29 Απριλίου ανακοινώθηκε ο σχηµα- τισμός της κατοχικἠής κυθέρνησης Τσολάκογλου. Τους επόμενους µήνες το καθεστώς λεπουργησε οπως κι επι Μεταξά, Κατοχἡ λοιπόν. Υστερα ano την. ΚάΤάληψη και «της Κρητης τελευταίου προπύργιου τῆς αντίστα- σης, η κατοχή δηµιουργησε µια παράδοξη συνέ- πεια. Μόλο που επιφανειακἁ η Ελλάδα θεωρού- νταν σκαλαθωμἑνη, η κατοχἡ την ελευθέρωσε απο τα δεσμά της δικτατορἰας κι απο τις καταπιέ- σεις που χβησίµοποιουσε το κατεστημένο για να κρατάει υποταγμὲένο το λαό. Ἡ κατοχἠ ἔθαλε σε ενέργεια µια διαδικασία σταδιακής αφύπνισης που ἔκανε το λαό να συνειδητοποήσει την πραγ- µατική του ταυτότητα. Το κατεστημένο ξεσκεπά- στηκε και φανερώθηκε. Twpa που η συνείδηση άλλαξε, το κατεστημένο ἔχασε ἴην παραδοσιακή του δύναμη. Η δύναμη και η αντοχή του λαού πέρασε µέσα απο ανείπωτες δυσκολίες. Οι Γερ- 'μανοἰ φασίστες συγκέντρωσαν για τον εαυτό του ς ολα Τα προϊόντα, Δεν ἄφησαν σταγόνα λάδι δεν άφησαν καν αλάτι, και η και η μερίδα του ψωμιού περιορίστηκε στα 50 δρὰμια. Για λαό ψωμαφάγο, αυτή ητραγικἁ µικρή ποσυτητα, σήμαινε καταδίκη σε θάνατο. Η λιτότητα του Ἓλληνας, που πάντα υποσιτιζόταν, τον ἑρριξε στα χέρια του Αξονα ἁπαχο, εξαντλημένο. Νιώθεις πως κάποια σατα- νική ιδέα κατευθύνει τους φασίστες να αφανι- σουν τη φυλή που αντιστέκεται στα σχὲδιατους. Η διατροφἠ των αρρώστων στα νοσοκομεία εἶναι τόσο ελεεινἠ ωστε για ἀλλή πάθηση γιατρεύονται και απο πείνα πεθαΐνουν. Μητέρες νεογέννητες δεν έχουν γἆλα. Στα σχολεία οἱ µαθητές κουνᾶν το στόμα να απαντήσουν στο δάσκαλο, µα δεν ακούονται απο την ατονία. Η φώρα, η θρώμα, η ψείρα δέρνουν τη φῖωχο- λογιά. Όσοι ἑπασχαν απο φδἰσι ξεφυχἀν, οσοι απο ελώδεις ξανακυλάν και καταντάνε φθυσικοὶ. ΜΕ την υγεία οµωξ του λαού ροκανίστηκε σιγά- σιγἁ καιτο ηθικό του. Οι Γερμανο-Ιταλοί φασίστες νίκησαν το σώμα. Ξέχασαν οµως τη ψυχή, TO KU- ριότερο οπλο που διαφυλάσσει την ανθρὠπινη αξιοπρέπεια. Ξέχασαν οτι η αρχἠ της εξασθένη- σης του σώματος θέτει αυτόματα σε κίνηση το τονωτικό της αντοχἠς του, τη δύναμη, τη θέληση. Οι ανθρώπινες αρετὲς φρόνηση, υπακοή, µετριο- πάθεια, χρήσιμες κατα την ειρηνική ζωή, ανα- στἑλλονται. Τωρα, μονο το θάρρος μετράει. Όσοι Βγαίΐνουν στον αγώνα, εἶναι ψυχωμένοι. Η ψυχἠ εκτείνεται µέσα τους και γίνονται τιτάνες. Ένα κυνηγητὀὸ ελπίδας και αγώνα, αγωνίας Και υπομο- νής, ηρωισμού και θαυμασμού συνθέτουν ενα µµε- γαλείο αντᾶξιο της ιστορίας και του παρελθόντος του ελληνισμού. Ο υπέροχος αυτὸς αγώνας αρ- χισε να ανησυχεί οχιµονο τους κατακτητές αλλα καιτους συμμάχους Άγγλους. Αυτοί ἦθελαν αντί- σταση, αλλα Τοση και τέτοια που να μπορούν να την ελέγχουν καινα την κατευθύνουν. Ηθελαν να θαφτίσουν ἠρωες εκείνους που θα προὀριζαν να διαδεχθούν την κατοχική κυθἐρνηση των Κουΐσ- λιγκς της Αθήνας. Πατριώτης κι εθνικόφρων γι αυτους ἦταν οποιος υποστἠριζε το θασιλιάκαιτην κλίκα του. Όλοι οι ἄλλοι θαφτίστηκαν προδότες κι ανθέλληνες. Σε ολα αυτά οµως ο λαός απα- ντούσε Εθνικά σκεπτόμενος και πατριωτης είναι εκείνος µονο που επιδιώκειτην εθνική ανεξαρτη- σία και τη δημοκρατία. Εται, στην αρχή δυσφημῖ- στῃκε µε κάθε τρόπο η εθνική αντίσταση και ο εμφύλιος, που προκλήθηκε στη συνέχεια, πήρε µορφή ριζικότερη κι αιµατηρότερη, γιατι θασικά συγκρούσθηκαν δύο «εθνικισμοί»: Απο τη µια η εθνικοφροσύνη της εξουσίας, που οι οπαδοί της ἤθελαν µε κἆθε τρόπο καιµε τη θοήθεια εἶτε των συμμάχων εἶτε των δυνάµεων κατοχής, να ξανα- γυρίσει η χώρα στο προπολεμικὀ καθεστώς κιαπο την ἄλλη ο πατριωτισμός του λαού που ἦταν απο- φασισμἑένος να φἑρει σῖην Ελλάδα µια αληθινἠ δηµοκρατία που να σέθεται παρά την οποιαδή- ποτε επἐµθαση την εθνικἠ ανεξαρτησία και τη θέληση του λαού, που την εκφράζουν ελεύθερες {και ανόθευτες εκλογές. Αντιµέτωπος οµως ο λαός µε΄ην ελληνική «πεµπτη φάλαγγα» το «μιλι- τάρισµό» του Χίτλερ καιτα «ιδεώδη» του Τσώρτσιλ δεν µπὀρεσε να δικαιώσει τον αγώνα του. Τις παραμονές της απελευθἑρωσης. το Μάιο του 1944 κάθε λογἠς συνεργάτες κουίσλιγκς, προδό- τες και καιροσκόποι, υπο το μανδύα του «δημο: κράτη» καιτου «εθνικόφρονα», επιθλήθηκαν στην εξουσία απο τους «δημοκρατικούς» συμμάχους. ς. Μετα απο σαράντα σχεδόν χρόνια η δηµοκρατικἡ κυθέρνηση της Αλλαγής του Πρωθυπουργού Αν- δρὲα Παπανδρέου «ἀναγνωριοε επίσηµα την - Ἐθνική Αντισταση και δικαΐωσε ἑτοιτον αγώνατου ελληνικού λαού. Στο ἐπος της Ἀλθανίας και στον υπάλοιπο αγώνα του ελληνισμού ενάντια στο φασισμό, ἡ Κύπρος ἔδωσε, κατα μεγαλειώδη τρόπο, το παρὀν της. Τριάντα χιλιάδες εθελοντὲς πύκνωσαν τις τᾶξεις του συμμαχικού στρατού. Πέρα απο την αναγκαιότητα της ενεργούς συµπαράταξης προς την Ελλαδα, πἰστεύαν ὁι Κύπριοε οτι µια νίκη των συμμάχων θα άνοιγε Το δρόμο για µια δἰκαιὴ διευθέτηση και Ίου Κυπριακού προθλήµατος. ο συνεχιζόµενος οµως εμφύλιος στη Ελλάδα, και µετα το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου΄ Πολέμου, δεν επέτρεφαν στην Ελλάδανα υποατηρἰξει σθεναρἁ το Κυπριακό προθληµα. Ετσιο κύκλος των θΗδιών της Κύπρου συνεχἰσθηκε. στον αγώνα της ανε- ξαρτηρίας του 55-59 κι ακόμα να κλείσει. Σήµερα, µετά το προδοτἰκὀ πῥαξικόπημα καιτην Τουρκική εισθολἠ, που το παρὀν καίει ολοζώντανο, ο αγώ- νας του 1940 µας υποχρεώνει να γυρίσουμε πίσω στα παλιά. Γιανα µας γίνουν οι αγωνίες πὸυ περά- σαμε, καιπου εξακολουθούν ακόµη να µας διακα- τέχουν δίδαγμα, για να µας εξαγνίσουν οι πόνοι της σκλαδιἁς καιτου ξεριζωμού. Άς µη πιστεύουν μερικοὶ πως το κακὀ έρχεται μονο του. n το ems θάλλει κάποια επίθ υλη μοίρα. Αίματα χύνονται. εκεί οπου ανάποδες περιστᾶ- σεις συναντὰν θµόρφωτο λαό, εκεί που μέτριοι ηγέτες θάζουν τα ταπεινἀτους συμφἑροντα πάνω απο τη δυστυχία Και το µὀχθο του φουκαρἀ εκεί ὅπου ιδιοτελείς κι ευτελείς άνθρωποι μετατρέ- πουν την ιδέα του Έθνους σε εμπόρευμα, εκεί οπου οι ρήτορες της ηθικής, πέραν απο το θεαθἠ- ναι πουλοὺν το θεό µε το δράµι.. Ο τίτλος του πατριώτη εἶναι πολύ θαρύς, τον φἑρει οποιος έμαθε να σέθεται τις ακατάλυτες αρχές του κρἀτους, τους εκπροσώπους του, τα (ερα και τα ὁσια της φυλής, την ακεραιότητα της πατρίδας, τη γνώµη του λαού. Η προπαγάνδα. η κενἠ συνθηματολογία, η χρησιμοποίηση ιδανικών Προς ευτελεὶς οκοπούς καιη εν γένει διασάλευση του εσωτερικού μετώπου εἶναι η: χειρότερη µορφή πολέμου και οι καθοδηγητές του τη μόνη προσωνυμία που έχουν να κληρονοµήσουν εἶναι του Εφιάλτη. Σήµερα, περισσότερο απο κάθε ἄλλη φορά | οποιος δε νοιώθει ευθύνη και υποχρέωση, ἕναντι του κρἀτους, αυτός εἶναι πολίτης «οκάρτος. ο αγώνας για µας θρίσκεται στην εξέλιξη του και εἶναι κρἰσιµες οι µέρες. Η ενεργός συμπαράταξη της Ελλάδας είναι η κυριότερη εγγύπση του αγώνα µας. Κάθε σκἰρτηµα για σπάσιμο της αλυ- σἶδας που ενώνει το λαό, εἶναι και ένα χαλίκι για γκρέµισµα. Ας κατανοήσουµε αυτή την αναγκαιό- τητα κι ας ουνδράµουµε ο καθένας µε το δικότου τρόπο, εποικοδοµητικά την όλη προσπάθεια, για γα κατἀλήξουμε σε ασφαλὲς τέλος. Δε θέλουµε ν΄ ανήκει σε εμᾶς το ανάθεµα της νέας γενιάς, δε θελουµε η νὲα γενιά να ανασκά- Ψειτους τάφους των προγόνων µας, για να µη τους μολύνει η δικἠ µας αναξιότης. Δε βέλουμε να εἵµαστε οι κληρονόμοι µιας κατάρας που δἑρ- γειτον Ελληνισμο. Θέλουμε να λαμπρύνουμε το ἔνδοξο ελληνικό γένος και να παρουσιαστούµε αντᾶξιοι των αγωνιστών του 40 για να αποδεί- ξουµε πως και εµείς μπορούμε να συνταιριά- σουµε To σώμα και τη ψυχή σε κοινὸ αγώνα, αγώνα της ορθἠς σκέψης, του ελεύθερου συλλο- γιομού, της ιδέας της πατρίδας καιναν πραγούδι μεθυστικὀ σε µας σύμθολο, σε µας λευτεριά. «Λευτεριά! να το Φλάμπουρο, οἵισµενο, µα ψιλά! Σα κεραυνος τον ενάντιο μαστιγὠνει τον ἄνεμο. Τρουμπέτα η.φωνἠ σου, κι αν ραγιαµένη τώρα και Eé- ψυχη, ακόμα αντηχεί πιο δυνατή κι απο Τη θύελλα. Έχασε τα ανθη το δενδρὶ, κιη πελεκημένη φλούδα μοιάζει σκληρη, μαραγκιασμένη, µα υπάρχει πάντα ο χυμός - και πάντα υπᾶρχει σπόρος. θαθειά σπαρµένος, ακόµα και στα στήθεια του Βορρά καιµια καλύτερη ΑΝΟΙΞΗ, πιο γλυκους καρπούς θα φέ- PEW.