Back

Σκέψεις για την καλύτερη πολιτιστική µας επέμβαση

Σκέψεις γιατην καλύτερη πολιτιστική µας επἐμβαση Γινόμαστε καθημερινά μάρτυρες, συχνάκι᾽ αποδε- κτες της θυελλώδης επίθε- σης του πολιτιστικού ιµπε- ριαλισμοῦ. Η εισβολή της αστικής κουλτούρας στην κοινωνία µας και προ πάν- των η εισαγωγἠ της στο κά- θε σπῖτι εἶναι ο σύγχρονος ὑπουλος εχθρόςπου χτυπά- ει δυναμικά κι’ αλύπητα. Ενώ στο κύριο σώμα του μπορούμε να διακρίνουμε µια πολιτιστική απόχρωση, τα πλοκάμια του ἔχουν ρυ- θµιστεῖ γι’ άλλες λειτουργί- ες. Αποσκοπεῖ να αποστεώ- σει και να λεηλατήσει κάθε εἶδους εθνικής κουλτούρας ὥστε να μπορεί ανενόχλη- τος να κατασκευάζει κατα- ναλωτικὲς ανάγκες και µετα πολιτιστικά του μῖσα τεῖνει στην ιδεολογική και πολιτι- κἡ εξάρτηση. Απροκάλυ- πτα ο διευθυντής της ΣΙΑ Τσαρλς Γουϊκ δήλωνε: «Ελ- πίζω ὅτι η αμερικανικἡ ροκ κουλτούρα 8a διεισδύσει σε ἄλλες κοινων]ες, ὅρὠν- τας σαν αλεξιπτωτιστής για τις υπόλοιπες αμερικάνικες αξίες», Έτσι και γινεται. Ο πολιτι- σμὸς της αστικἠς τάξης ἔγι- νε για να διατηρεῖ και να συντηρεί κατά κύριο λόγο την κυριαρχία του πάνω στους εργαζόμενους. Γιατί ὁμως εἶναιτόσο ευά- λωτη η μικρη κοινωνία µας στην υποκουλτούρα Όσο αυξάνει ο οικονομµι- κὁς και κατ᾽ επἕκταση κιο κοινωνικός πλούτος της χώρας µας δημιουργούνται και καινούργιες δυνατότη- τες κατανάλωσης. Για να ικανοποιηθούν οἱ ανάγκες, τα πολιτιστικἁ μονοπώλια κι οι εδώὠ αντιπρόσωποι τους διαμορφώνουν κατα- ναλωτικά πρότυπα και µον- τἔλα. Ο ρόλος της διαφήμισης (µε την πλατύτητα της ση- µασίας και του τρόπου) εἷ- ναι το πανίσχυρο κι αποτε- λεσματικότερο ὁπλο τους, Ποιος «καταδυναστεύει» τη ζωή µας προσφἑροντας το πρότυπο της χλιδἠς στοτη- λεοπτικὀ σήριαλ «Δυναν- στε[α» Ποος µας µεταφἑρει στον κόσµοτων ψευδαισθή- σεων και µας προτεϊΐνει να κλείσουμε «ανακωχή» HE TIS πραγματικὲς µας ανάγκες Η ανεργία, το αδιὲξοδο στακοινωνικἀ προβλήματα δημιουργούν Φθαρμένη ψυχική και πνευματική διά- θεση. Η ταύτιση του θεατή µε τον ἧρωα δίνει διεξοδο στην Φυσικἡ τάση του αν- θρώπου ν᾿ αντιδράσει δυ- ναμικἁ σε ὅτι απειλεῖ την ζωή του. Ο απελπισμένος ἄνεργος νεος βρίσκει στη βία του Ράμπο και των ἆλ- λων «εκδικητώὠν» κάτι απὀ την δίκη του αγανάκτηση. Όλες οι δυνατότητες επιρροής κι εξάρτησης κα- θώς και οι τρόποι κατα- σκευἠς παθητικὠν αποδὲ- κτων δεν εἶναι καθόλου τυ- χαῖες. Μελετούνται κι᾿ επε- ξεργάζονται επιστημονικά απ᾿ τα δυτικά ινστιτούτα, ὥστε η διεϊσδυση να εἶναι πιο εὔκολη, κι᾿ αποδοτική. Ἡ δικἠ µας πρόταση και πρακτική Οι αριστερὲς δυνάμεις της κοινωνίας µας της πολι- τιστικής και πολιτικής µας ζωής κατανοούν την αναγ- καιότητα της εξόδου απὀ την σημερινἠ κατάσταση. Όλοι λὲμε: --- Η αντίστα- σή µας πρὲπει να οργανώ- νεται σοβαρά. ---Η δική µας πρόταση και περισσότερο η πρακτική χρειάζεται ν᾿ αγγίζει τις μά- ζες ιδιαιτερα τα λαϊκά στρώματα που διψούν για μόρφωση και πολιτιστική ὁρατηριότητα. --Ο ὑπούυλος εχθρός της υποκολτούρσς πρὲπει να χτυπηθε]. Αλήθεια ὅμως, ἔχουμε όπλα σύγχρονα, συναγω- νίσιµα ὠστενακτυπήσουμε kalpia Ki’ αποφασιστικά τον πανίσχυρο εἰσβολὲα και τους εδώ σύνεργους του Είμαστε σε θέση να ανα- τρέψουμε µε την ΙδεολογΙ- κἡ και πολιτική δουλιἁ µας την προπαγάνδα του πολι- τιστικού ιμπεριαλισμού και των αξιών που διαδίδει Ταυτόχρονα μπορούμε κι ἔχουμε να δώσουμε σαν αντίδοτο την δική µας, ἆλ- λου τύπου πολιτιστική ανά- πτυξη Πραγματικὲς αξίες, νξα πρότυπα ζωής. Η συμμετοχή κι η παρεµ- βολή µας μέχρι σήμερα στην πνευματική και πολι- τιστικἡ ζωὴ του τόπου µας αναμφισβήτητα ἦταν Ισχυ- ρή. Μόνο που δεν Φροντ[- Gaye να εκμεταλλευτούμε όλες τις ευκαιρἰες που µας παρουσιάστηκαν για ν᾿ αξιοποιήσουμε τις δυνατόὸ- τητες µας στο ἔπακρο. Σε πολλὲς περιπτώσεις δεν κα- ταφέραµε να ξεφύγουμε απὸ την τυποποίηση. Ίσως γιατῖ αργήσαμε να εκσυγ- χρονιστούμµε, να ανανεω- θούμε πολιτιστικά για να προσαρμοστούμε στις ση- μερινὲς συνθἠκες. --- Δοκι- μάσαμε «µια συνταγή για- τρικού να την εφαρµόσου- µε σε ὅλες τις αρρώστιες». Κάθε «παρενέργεια» βέβαια θὲτει σε αμφισβήτηση την αποτελεσματικότητα µας, Φθείρει το κύρος µας. Δεν μπορὲσαμε επίσηςνα μεταχειριστούμε κατάλλη- Του λος του ανθρώπου. Néa koivwvika χαρακτηριστικἀΞ καινούργιος npoPAnpatiopos Kat προσανατολισμός Τονίζοντας τα παραπάνω οὖτε αγνοούμε οὖτε παρα- κάµπτουµε την καθοριστι- κότητα TOU οικονομικού παράγοντα στην πολιτιστι- κἡ ανάπτυξη του τόπου. Οὗ- τε τρεφουμε ψευδαισθή- σεις για στροφἡ 1800 στην πολιτιστικἡ πορεία της Κύ- πρου κάτω απὀτουπάρχον σύστημα και τις σημερινὲς συνθήκες. Απλά επιχειρού- Γιάννη Κωστακόπουλου λατις νξες τεχνολογικὲς δυ- νατότητες (ακόµα κι εκεῖ- νες που µας προσφὲρει ο ιμπεριαλισμός) για πολιτι- στικἡ επίδραση στις λαϊκὲς μάζες. Γιατί μπορούμε να στρέψουμε εναντίον του ιμπεριαλισμού τα ἴδια του τα πνευµατικἁ ὁπλα av τους αφαιρέσουμε το περι- εχόµενο που εκείνος τους προσδίδει και τα οργανώ- σουµε σε σωστή, για το συμφὲρον του λαού, βάση. Οι vies epyaciakés σχὲ- σεις σήμερα µε την εισαγω- γἡ νξων τεχνολογιών και εἰ- δικότερα της ηλεκτρονικής στην παραγωγἡ προὐποθὲ- τουν μεγαλύτερη μόρφωση κι ανώτερη ειδίκευση των εργαζομένων. Μεγάλωσαν οι διαφοροποιἡσεις στα διά- Φορα τμήματα των εργα- ζομένων (εργατών υπαλλή- λων κλπ.) και παρουσιάζε- ται μεγαλύτερη ανοµοιο- µορφία στα πολιτιστικά χαρακτηριστικἁ τους και ενδιαφξεροντα. Χρειάζεται να μελετήσουμε αυτὲς τις διαφοροποιήσεις για να ανακαλύψουμε κα!τον ανά- λογο τρόπο πολιτιστικής προσέγγισης. Σήµερα οι δορυφόροι, τα βίντεο αποτελούν το μὲσο αλλά και την αιτία της ανά- πτυξης και διάδοσης της μαζικής ιµπεριαλιστικής κουλτούρας. Ταυτόχρονα ὅμως διευκολύνουν αντι- κειµενικά τη διάδοση της γνώσης. Κάτω απὀ διαφο- ρετικὲς συνθήκες, µε την δι- κἡ µας επέμβαση, οἱ νὲες τεχνολογίες μπορούν να δώσουν ὦθηση κιανάπτυξη του πολιτισμού προς ὀφε- µε να επισηµάνουμµε τις επιµέρους αδυναμίες µας που παρατηρούνται και τροφοδοτούν την υποτον!- κότητα πολλὲς Φορὲς και την κουραστική επανάληψη στην προσπάθεια µας για πολιτιστική επέμβαση και προσφορά. Παράλληλα εἷ- ναι σκοπὸς µας να παρου- σιάσουµε προτάσειςγιατην βελτίωση του τρόπου του πολιτιστικού µας αγώνα. ---Χρειάζεται να ἕλθει ολό- κληρη η προοδευτική και καλλιτεχνικἡ διάνοηση πιο κοντά στη ζωή των εργαζο- µένων. Οι πρωτοπόροι καλλιτέχνες πρὲπει να επι- στρατευτούν γιαναεπιδρά- σουν σε ευρύτερα λαϊκά στρώματα. Πρὲπει να βρεθε] τρόπος να µπουν στα στέκια, στους συλλόγους και στις ενώσεις των εργαζομένων. Ο λαός χρειάζεται να νοιώσε! στο σπίτι του, «οἱ- κεἰο» τον καλλιτέχνη γιατην πολιτιστική του αφύπνιση. Ο καλλιτέχνης πρὲπει ν᾿ «αφουγκράζεται» τις πνευ- ματικὲς λαϊκὲς ανάγκες. Για να µπορεί να ιχνηλατεί το καινούργιο περιεχόμενο της εποχἠς µας ὦστε να «κτίζει»το ἔργο του κύρια µε βάση τα πραγματικά ενδι- αφἑροντα του λαού. --Θεωρεῖται σήμερα avaykaia η αλλαγή στον τρόπο δουλιάςτων μαζικών σιλλόγων. Με ουσιαστικὸ περιεχόµενο πρεπει να ορ- γανώνονται εκθὲσεις βιβλ]- ων, λογοτεχνικὲς και θεα- τρικὲς ομάδες, προβολὲς ταινιών, συνεστιάσεις, Ψυ- χαγωγικού χαρακτήρα εκ- δηλώσεις. Πρεπει να προ- χωρήσουµε στην οργάνω- ση ποικιλόµορφων και δη- μοφιλών γιατο πλατύ κοινό πολιτιστικὠν εκδηλώσεων ὁπως βιντεοθήκες,τμήµατα ξένων γλωσσών, χορό για παιδιά και ν᾿ αναζητήσου- με τρόπους ὦστε µετο ποι- οτικὸ τους δυνάμωμα να διατηρούν την επικαιρότη- τα τους και να καλύπτουν ἕνα πλατύ φάσμα πολιτι- στικού και καλλιτεχνικού ενδιαφἑροντος. Ἡ οργάνωση ὅλων των εκδηλώσεων πρὲπει να Υ|- νεται ανάλογα µετιςπροτι- μήσεις κάθε ηλικίας που να ενεργοποιεί τοὺς συμμετά- σχοντες. Κάθε εκδήλωση µπορε[ναβρε! καιτιςπροε- κτάσειςτης. Η προβολἡ µι- ας ταινίας δεν θάχει τόσο μεγάλη σημασία όσο η συ- ζήτηση µε αφορμὴ την ται- via oe επιµέρους ζητήματα προβληματισμού. Ἡ δημιουργία κάποιο θιάσου µε δικἡ µας πρωτο- βουλία δεν θάχειτα ποθητά αποτελέσµατα αν δεν κα- τορθώσει να μεταμορφυω- Gel σε θεατρικὀ σχολείο ὁπου ναβρίσκειθὲση καιν᾿ αναπτύσσεται η θεατρική ερασιτεχνικἡ τάση. Για ν᾿ αναπτύξουμε την λαϊκὴ δημιουργία και να προωθήσουµε την ερασι- τεχνική πρὲπει να επιδιώ- Eouye την συσπείρωση µε βάση την µαζικἡ συμμµετο- xh. Δεν διοργανώνουµε πρωτάθλημα σκακιού αλλά «σκακιστικὀ απόγευμα». Opyavwvoupe Χορευτικό συγκρότημα ὀχι για να dia- κριθεῖ σε κἀποιο διαγωνι- GUO αλλά για να μετὲχουν όσο το δυνατὀὸ περισσότε- ρα ἆτομα επειδἠ τους αρὲ- σει να χορεύουν, να τρα- γουδάνε, va nalfouv oxa- Kl... --Χωρίς την συμμετοχή και την ενεργοποίηση στον μεγαλύτερο βαθμό της νε- ολαίἶας ἔχει αποτύχει η πο- λιτιστικἡ µας αποστολἠ. Η νεολαία εἶναι εκεῖνη που θα σηκώσει κὑριατο βάροςκα! θα κάνει μαζικούς τοὺς συλλόγους κι’ ενώσεις. Για- ti Έχει αρκετό ελεύθερο χρόνο και διασυνδὲσεις στη γειτονιά. Εχει δεσμούς µέσω του σχολείου ἧτης δουλιάς, Εχει ισχύροτερη ἔφεση για µαζικἡ ζωή απὀ τοὺς µεγα- λύτερους και λιγότερες κοι- νωνικὲς υποχρεώσεις, Σήµερα οἱ περισσότεροι νέοι βρίοκονται «εγκλωβι- σμένοι» στα «πολιτιστικά τετράγωνα» της επιρροής της αστικής υποκολτούρας. Τα μὲσα πληροφόρησης και ψυχαγωγίας, τηλεόραση, ράδιο, ταινίες βίντεο, Πηλε- κτρονικὀ παιχνίδια, τους καθηλώνουν και τοὺς προ- σανατολίζουν σ᾿ ἕναν επι- Φανειακό, προσωρινὀ και ταυτόχρονα παθητικό τρὸ- πο ζωής (ακῖνδυνο για τα αστικἁ συμφξροντα). Ονὲ- οςἔχει μηδενικἡ ουσιαστικά επιλογἡ σε ταινίες βίντεο ὅπου οἱ πολυεθνικὲς ελὲγ- χουν την παραγωγἠ καιτην διακίνηση της βιντεοκασἒ- τας. Οι ντισκο - µπαρ, τα σφαιριστήρια, οἱ πάμπ λει- τουργώντας κατά τα πολι- τιστικἁ αστικἁ πρότυπα και μάλιστα σε «σωστῶ επιλε- γόµενους τόπους, ὁίπλα σε σχολεία, Φροντιστήρια, γυ- µνάσια προσφἐρουν Ψευ- δαισθήσεις παρά προτά- σεις ζωής δρώντας κόντρα στην επἶκτητη διάθεση για δηµιουργία ενασχόληση αυτήςτης ηλικίας. Ποια πρὲ- πει να εἶναι η δικἡ µας, αρι- στερἡ συμβολή Δεν apkel να καταδικάζουµε εκφρα- στικἁ αυτούς τουςτρόπους επίδρασης. Πρὲπει να uno- δείξουμε τις δικὲς µας προ- τάσεις και πρακτικά να τις εφαρμόσουμε. Δεν αρκε[να Φροντίσεις για την απαγό- ρευση της κυκλοφορίας κά- ποιου «εὐκολου» νεολαι]- στικου περιοδικού, πρὲπει να δώσεις κἀπο!ιο άλλο που θα το αντικαταστήσει. Πρέπει να αποκτήσουμε τη δυνατότητα και την ικα- νότητα γαι να σώσουμε τη νεολαία από τον ιδεολογικό διασυρμὀ, Να της προσφὲ- ρουµε λύσεις και διὲἔξοδο να μελετήσουμετις ανάγκες τοὺς και να προσαρµόσου- µε στα ενδιαφἑροντα τοὺς την πολιτιστικἡ τακτική και πορεῖα µας. kk Πολλὲς προτάσεις θα μπορούσαν ακόµα να δια- τυπωθούν και χρειάζεται να διατυπωθούν για να βελτι- ώσουμε την πολιτιστική μας επίδραση για υγιἠ δια- παιδαγώγηση, Ψυχαγωγία και μόρφωση, Για ν᾿ απο- δεσμεύσουμε το Aad pac απὀ την αστικἡ πολιτιστικἡ εξάρτηση, να απαλλάξουµε τον τόπο µας απότην «κατά- σταση της πολιτισμένης σκλαβιάς». που ἔλεγε ο Λὲ- Viv.